یکی از پرکاربردترین تجهیزات صنعتی در بین انواع تابلو برق صنعتی، تابلو بانک خازنی است. تابلو برق بانک خازنی به دلیل کنترل توان راکتیو مورد استفاده قرار می‌گیرد که موجب کاهش هزینه‌های برق می‌شود. در تجهیزات برقی صنعتی مثل الکتروموتورها، ترانس‌ها، چوک‌ها و کوره‌های القایی و هرجایی که از سیم‌پیچ‌ها استفاده می‌شود، خاصیت سلفی ایجاد می‌شود که باعث شکل‌گیری توان راکتیو در مدار می‌شود. توان مصرفی سیم‌پیچ‌ها به دو حالت اکتیو و راکتیو تقسیم می‌شود. راکتیو ویژگی است که توسط موتور مصرف نمی‌شود، یعنی توان راکتیو فقط از شبکه گرفته می‌شود و به آن بازگردانده می‌شود. در اثر رفت و برگشت راکتیو، تبادلات جریانی ایجاد می‌شود که در نهایت به سیم‌ها آسیب وارد می‌کند.

تابلو بانک خازنی

تابلو برق بانک خازنی این خاصیت را کنترل کرده و از آسیب رسیدن به سیم‌ها جلوگیری می‌کند. تابلو بانک خازنی از جمله تابلوهای متداولی هستند که برای اصلاح ضریب توان شبکه استفاده می‌شوند. تابلو بانک خازنی براساس استاندارد IEC-60439-1 از نوع فلزی، به صورت ایستاده فیکس و یا دیواری ساخته می‌شود. همچنین درجه حفاظت بدنه تابلوها، IP41 برای نصب داخل محوطه و IP55 برای نصب در بیرون محوطه و هوای آزاد می‌باشد.

انواع بانک خازنی و تابلو بانک خازنی

بانک‌های خازنی عموما به دو دسته تقسیم می‌شوند؛ این تقسیم‌بندی بر اساس مکانیزم جبران‌سازی بانک‌های خازنی انجام گرفته و این لوازم صنعتی را به دو دسته ثابت و اتوماتیک تقسیم می‌کند. تابلو بانک خازنی نیز دسته‌بندی‌های مختلفی دارد که هر کدام را بر اساس نوع کارآمدی آن‌ها در دسته‌های مختلفی طبقه‌بندی می‌کند؛ تابلوهای روغنی، سرامیکی، خشک و گازی انواع این تابلوها هستند، هرکدام از این تابلوها معایب و مزایای مخصوص خود را دارد که شما می‌توانید بسته به نیاز خود هر کدام را انتخاب کنید.

تابلو بانک خازنی فشار ضعیف

خطوط فشار ضعیف به خطوط هوایی با ولتاژ ۴۰۰ ولت و ۲۲۰ ولت گفته می‌می‌شود. تابلو بانک خازنی فشار ضعیف جهت اصلاح ضریب قدرت شبکه‌های فشار ضعیف استفاده می‌شوند. اجزای تابلو برق فشار ضعیف از سه قسمت تفکیک شده بخش قطع کننده، محفظه اتوبوس و محفظه کابل تشکیل شده است. انجام پروژه‌های بانک خازنی فشارضعیف در ظرفیت‌های مختلف از جمله در کلیه‌ی کارخانجات صنعتی، کارخانه‌های سیمان، پروژه‌های نفت و پتروشیمی، ساختمان‌های اداری و بزرگ، پارک‌ها، بیمارستان‌ها و… اعلام می‌گردد.

تابلو بانک خازنی فشار متوسط

تابلو بانک خازنی فشار متوسط جهت اصلاح ضریب قدرت شبکه‌های فشار متوسط استفاده می‌شوند. بانک‌های خازنی فشار متوسط از دونوع ثابت و اتوماتیک تحت پوشش این دسته قرار می‌گیرند. جهت دستیابی به ولتاژ مطلوب بانک خازنی و همچنین سطح عایقی مورد نظر، یونیت‌های خازنی CHV به نحو مناسب با یکدیگر سری و موازی می‌شوند و در تابلو یا بر روی رک نصب می‌شوند. این خازن در برابر خوردگی مقاوم بوده و با برخورداری از مقاومت در برابر تنش‌های محیطی، به صورت بیرونی یا داخلی قابل استفاده می‌باشد. این خازن‌ها در دونوع سه فاز تا ولتاژ نامی ۱۲ کیلو وات و در نوع تک فاز تا سطح ولتاژ نامی ۳۳ کیلو وات قابل ارائه می‌باشد.

تابلو بانک خازنی اتوماتیک

تابلو بانک خازنی اتوماتیک

توان راکتیوی که در این بانک‌ها تولید می‌شود با توجه به تغییرات ضریب توان و بار گیرنده‌ها تنظیم می‌شود. این بانک‌ها براساس نیاز مصرف کننده تنظیم می‌شوند و خازن‌ها با فرمانی که رگولاتور به کنتاکتورهای خارجی می‌دهد وارد مدار می‌شوند.

تابلو بانک خازنی ثابت

کاربرد بانک خازنی ثابت معمولا در موتورهای الکتریکی و پایانه‌های بارهای القایی و شبکه ورودی برق است، چون توان راکتیو موردنیاز این دستگاه همیشه ثابت است. با ضریب توان ثابتی کار می‌کنند و میزان بار گیرنده‌ها همواره یکسان است. قطع و وصل آن‌ها در مدار به صورت دستی با استفاده از کلید یا به صورت نیمه اتوماتیک، به صورت کنترل از راه دور و با کنتاکتور انجام می‌شود.

کاربرد تابلو بانک خازنی

ورود ری‌اکتیو به مدار توسط تابلو بانک خازنی انجام می‌گیرد؛ این عمل فشار کمتری را به مدار وارد می‌کند و در هزینه‌های برق شما نیز، به شکلی موثر تاثیر می‌گذارد. تابلو بانک خازنی در توان‌های مختلفی در بازار موجود است و شما می‌توانید بر اساس نیاز ساختمان خود، اقدام به انتخاب یکی از انواع این تابلوها کنید. برای این که کاربرد تابلو بانک خازنی را به بهترین شکل ممکن درک کنیم، نیاز به داشتن اطلاعاتی درباره بانک خازنی خواهیم داشت. بانک خازنی به مجموعه‌ای از خازن‌ها گفته می‌شود که از آن در جهت اصلاح ضریب توان شبکه استفاده می‌کنند.

استفاده از بانک خازنی می‌تواند ولتاژ و توان نهایی ورودی را اصلاح کرده و مصرف آن در مواقعی که با برق نیرو قوی سروکار داریم، امری واجب و حیاتی به شمار می‌رود. وظیفه تابلو خازنی در این میان، کنار هم قرار دادن این خازن‌ها به گونه‌ای است که بتوان با استفاده از آن‌ها توان ری‌اکتیو را کنترل کرد؛ لازم به ذکر است که بانک‌های خازنی در شبکه‌های توزیع برق و انتقال انرژی کاربرد زیادی دارند.

مدار بانک خازنی

مدارهایی که در تابلو بانک خازنی از آن استفاده می‌شود، شامل اجزای مختلفی است که باید در نصب و راه‌اندازی آن به نکات خاصی دقت کرد. بخش‌های مختلف یک مدار خازنی شامل منبع تغذیه، ترانسفورماتور، عبور دهنده جریان برق، رگلاتور و غیره می‌باشند؛ اجزای مختلف این مدار و نحوه چینش آن‌ها روی صفحه، تعیین‌کننده کیفیت و قدرت بانک خازنی شما خواهد بود. نقش رگلاتور در این دستگاه، دریافت ولتاژ در نقش اصلی از یک سو و دریافت جریان از شبکه است که این کار را با کمک ترانس موحود در مدار به انجام می‌رساند. تعداد زیادی از این مدارها و به طبع رگلاتور‌ها در یک تابلو بانک خازنی وجود دارد که با کنترل قدرت ولتاژ و تعیین میزان مورد نظر شما، به یکسان‌سازی جریان برق کمک می‌کند.

مدار بانک خازنی

قیمت تابلو بانک خازنی

قیمت تابلو برق خازنی بستگی به لوازم به کار رفته در آن و نوع تابلو دارد. فروشگاه نیروترانس با دارا بودن کادر متخصص و مجرب تولید کننده انواع تابلو بانک خازنی در مدل‌های مختلف است، که به عنوان یکی از معتبرترین مراکز فروش تابلو بانک خازنی آماده خدمت‌رسانی به مشتریان می‌باشد.

تجهیزات تابلو بانک خازنی

تجهیزات بانک خازنی از جمله تجهیزاتی است که می‌تواند در بخش‌های مختلفی از صنعت و حتی در کاربری‌های خانگی مورد استفاده قرار گیرد و توان اکتیو را به توان راکتیو تبدیل نموده و از فشار بر روی شبکه برق جلوگیری نماید. به این روش در میزان هزینه‌های برق مصرفی نیز تا اندازه‌ی زیادی صرفه‌جویی می‌گردد. این تجهیزات به ما کمک می‌کند تا از دست قبوض سرسام‌آور برق رهایی پیدا کنیم. ولی قبل از اینکه تجهیزات بانک خازنی را به تاسیسات برق قدرت متصل نمایید باید مواردی مثل اتصال به زمین و قطع برق و یا لاک کردن کلیدها را در نظر داشت.

همچنین این امر مستلزم یک سری از مجوزهای منطقه‌ای است که باید گرفته شود. دقت باید کرد که تجهیزات به زمین متصل باشند. به هیچ وجه این تجهیزات در مکان‌هایی که به مایعات نزدیک باشد و یا مرطوب هستند نصب نشوند. از باز بودن محفظه‌های تهویه مطمئن شوید و از افراد کاربلد و با تجربه در این خصوص استفاده کنید. مهمترین تجهیزات به کار رفته در تابلو بانک خازنی که در واقع یک نوع تابلو برق می‌باشد عبارتنداز:

• خازن
• ترانس
• فیوز
• کلید اصلی
• رگولاتور خازنی
• کنتاکتور خازنی
• تابلو برق
• کلید ورودی
• فیلتر هارمونیک
• کلید گردان
• شینه

رگلاتور خازنی

از این تجهیز به عنوان مغز متمرکز در بانک‌های خازنی یاد می‌شود. زیرا مرکز تصمیم گیری و ضریب قدرت در یک خازن به شمار می‌رود. نقش رگلاتور خازنی در مدار به این صورت است که به صورت خودکار به اندازه‌گیری مقدار خازن بانک پرداخته و مطابق با توان شبکه و ضریب توان مورد نیاز، در فرآیند اتوماتیک، خازن را وارد سیستم می‌کند. میزان موفقیت یک رگلاتور در انجام اصلاحات لازم شامل این موارد می‌باشد:

• طراحی‌های سخت‌افزاری دقیق
• نصب درست و استاندارد
• بکار رفتن قطعات مرغوب و باکیفیت در آن
• انجام درست تنظیمات
• استفاده نمودن از نرم‌افزار مناسب و تطابق بالایی با الگوریتم کنترل صحیح داشته باشد.

فیوز

همچنین دلیل استفاده از فیوزها، به منظور انجام نمونه‌گیری از خازن‌ها و محافظت از مدار است.

کلید اتوماتیک

از این کلید برای حفاظت از تاسیسات مربوط به روشنایی و نیز تجهیزات صنعتی و سیم‌ها در مواجه با اضافه بار و جریان اضافی و نیز اتصال کوتاه بهره گرفته می‌شود. دلیل اصلی استفاده از این وسیله این است که فیوزها همیشه می‌توانند تا عملیات محافظتی را به طور کامل انجام دهند، به همین دلیل نیاز به تجهیزاتی برای پشتیبانی است. از طرفی در مواقعی نیاز است تا برق سه فاز به طور همزمان و هماهنگ قطع شوند در این موارد نمی‌توان از فیوز یا کلید فیوز استفاده نمود.

تجهیزات تابلو بانک خازنی

فیلتر هارمونیک

برای محافظت تجهیزات در برابر هارمونیک‌ها

کنتاکتور

در زمان سوئیچینگ ماهیت خازن اتصال کوتاه است. در واقع در زمان وصل شدن به شبکه جریان هجومی و با اندازه بزرگی به خازن وارد می‌شود. از اثرات سوء این جریان هجومی فشار و تخریب خازن است. از طرف دیگر این موضوع می‌تواند منجر به جوش خوردن پلاتین‌های کنتاکتور نیز گردد. خراب شدن کنتاکتورها موجب آسیب دیدن مضاعف خازن می‌گردد. برای پیشگیری از این مشکلات یکی از بهترین و ارزان‌ترین راه کارها استفاده کردن از کنتاکتورهایی است که مناسب خازن‌ها هستند.

خازن

برای ذخیره انرژی الکتریکی، تولید جریان راکتیو از طریق شارژ و دشارژ در جریان متناوب به کار می‌رود. خازن‌های به کار رفته در تجهیزات بانک خازنی در حکم ناجی برای شبکه‌های تولید و توزیع بشمار می‌روند. خازن نیز مانند سلف قادر است که توان اکتیو را افزایش دهد. توان در خازن از نوع غیر مفید است و در دوره‌ی یک چهارم از موج متناوب آن را دریافت کرده و در یک چهارم بعدی نیز تحویل خواهند داد. سلف و خازن درست برعکس یکدیگر کار می‌کنند. در زمانی که سلف توان دریافت خواهد کرد خازن توان ارائه می‌کند و در زمانی که سلف توان ارائه می‌کند خازن توان دریافت خواهد کرد.

ترانس: کاربرد ترانس در بانک خازنی به دلیل نمونه‌گیری نمودن از میزان جریانی است که در شینه برقرار می‌باشد. جریان اولیه در این تجهیز در حدود ۱۰ تا ۴۰۰۰ آمپر بوده و گستره‌ی جریان ثانیه در ترانس نیز در حدود ۱ تا ۵ آمپر است.

چگونه از تابلو خازنی خود نگهداری کنیم؟

نگهداری از تابلو بانک خازنی یکی از مهم‌ترین مواردی است که رعایت نکردن آن می‌تواند ضررهای جبران‌ناپذیری را به شما زده و باعث به بار آمدن خرابی‌های شدیدی باشد. خراب شدن این تابلو علاوه بر آن که هزینه‌های زیادی را برای شما به دلیل تعویض یا تعمیر بانک خازنی تحمیل می‌کند، ممکن است برای دیگر بخش‌های یک تاسیسات برقی نیز آسیب‌زا باشد.

اتصال درست تابلو، حمل و نقل صحیح وسیله، چکاپ دوره‌ای و جلوگیری از وجود نشتی در آن، از جمله عواملی هستند که به ما در نگهداری از این تابلوها کمک می‌کنند. تابلو بانک خازنی، وسیله‌ای عمومی و همه‌گیر نیست و اطلاع نداشتن درباره آن امری عمومی به شمار می‌رود، اما اگر شما در محل کار خود با یکی از این تابلوها سروکار دارید، بهتر است تا با مطالعه مقالات مختلف و تحقیق درباره آن‌ها، به سلامت تابلو خازنی خود و روش‌های نگهداری از آن، اضافه کنید.

تاریخ انتشار 1401/10/24